Nawigacja

Szaleństwo, jakie opętało Polskę na przestrzeni ostatnich tygodni w przypadku pewnych lodów, dobitnie pokazało, ile w dzisiejszych czasach znaczy tzw. influencer marketing.

Czy się to komuś podoba czy nie, zachwalanie produktu, usługi, miejsca czy akcji przez rozpoznawalną osobę może istotnie podkręcić wyniki sprzedażowe i sprawić, że odbiorcy chętniej sięgną do kieszeni, aby nabyć właśnie TEN produkt lub TĘ usługę, a nie produkty lub usługi konkurencji.

Dlatego podejmowanie współpracy z influencerami stało się zjawiskiem naturalnym w branży marketingowej. I nic dziwnego, że coraz więcej agencji próbuje zwabić do siebie atrakcyjnego youtubera lub instagramerkę.

Im większe pieniądze leżą na stole i im większa rozpoznawalność influencera, tym staranniej trzeba myśleć o sformalizowaniu takiej współpracy. Chyba nie trzeba nikomu przypominać o słynnych aferach z influencerami w roli głównej, gdzie po wybuchu skandalu wiele marek z dnia na dzień odcinało się od współpracy ze sprawcą czy sprawczynią całego zamieszania.

Influencer
Zdjęcie autorstwa Plann z Pexels

Dlatego tak istotne jest zadbanie zaraz na początku o dobry kontrakt, który w razie potrzeby zabezpieczy interesy reklamodawcy.

Jeżeli pracujesz w branży marketingowej, poniżej znajdziesz garść wskazówek, jak powinna wyglądać umowa z zakresu influencer marketingu.

Ponadto:

Monika Wycykał - zdjęcieO autorze

Autorką tego artykułu jest Monika Wycykał, prawniczka w kancelarii praKreacja.legal, specjalistka w zakresie przygotowywania umów.

praKreacja.legal - logo czarne

Spis treści

Umowa z influencerem – podcast

O umowie z influencerem możesz również posłuchać. Poniżej widzisz odtwarzacz, który pozwoli ci odsłuchać 59. odcinek podcastu Prawo dla kreatywnych poświęcony właśnie temu tematowi.

Podobał ci się odcinek? Udostępnij go innym. Dzięki poniższym przyciskom zajmie ci to dosłownie chwilę.

Wszystkie pozostałe odcinki podcastu „Prawo dla kreatywnych” znajdziesz na podstronie poświęconej podcastowi.

Jaki rodzaj umowy z influencerem wybrać?

Nie istnieje jeden uniwersalny model współpracy z influencerem.

Wybór odpowiedniego wariantu zależy przede wszystkim od tego, na co właściwie się umawiasz z influencerem i co on ma zrobić w ramach kontraktu reklamowego.

Takie najbardziej typowe umowy to:

  • umowa o świadczenie usług (art. 750 k.c. w zw. z art. 734 k.c.) — jest to umowa starannego działania, na podstawie której influencer zobowiązuje się do świadczenia określonych usług;
  • umowa o dzieło (art. 627 k.c.) — jest to umowa rezultatu, na podstawie której influencer zobowiązuje się do osiągnięcia określonego efektu;
  • umowa najmu lub dzierżawy powierzchni reklamowej, np. własnej strony internetowej (art. 659 k.c., art. 693 k.c.) — jest to umowa, na podstawie której influencer oddaje określoną powierzchnię reklamową do korzystania i ewentualnie pobierania pożytków;
  • umowa nienazwana, która łączy w sobie pierwiastki różnych typów umów — jest to umowa, której nie da się jednoznacznie zakwalifikować, ponieważ na jej podstawie współpraca może zostać ukształtowana w sposób nie do końca odpowiadający typowym umowom z Kodeksu cywilnego.

W konsekwencji pomimo tego, że mówimy ogólnie o „współpracy z influencerem”, przed jej rozpoczęciem trzeba dokonać dość istotnego wyboru w zakresie natury umowy.

Umowa z influencerem – jakie elementy powinna zawierać?

Niezależnie od tego, czy zdecydujesz się na współpracę z influencerem na podstawie umowy o świadczenie usług czy umowy nienazwanej, w każdym kontrakcie trzeba zadbać o uregulowanie kilku kluczowych kwestii, które omówię poniżej.

1) Prawidłowe oznaczenie stron kontraktu

Może się to wydawać dziwne lub śmieszne, ale pracę nad umową z influencerem należy zacząć od prawidłowego oznaczenia stron.

W naszej praktyce kancelaryjnej zdarzyło się, że opiniowaliśmy kontrakty reklamowe, gdzie błędy były popełniane już na wstępie, przy wskazywaniu stron zobowiązania.

Najczęściej dzieje się tak, kiedy w działania marketingowe jest zaangażowanych wiele podmiotów:

  • reklamodawca,
  • agencja marketingowa reklamodawcy,
  • influencer,
  • agencja reprezentująca influencera.

A tak jakby to ma znaczenie, czy kontrakt jest zawierany w imieniu influencera czy agencji reprezentującej influencera. 😊

2) Przedmiot umowy

To chyba najistotniejsza część całej umowy: należy precyzyjnie i kompleksowo opisać, co influencer ma wykonać w ramach działań reklamowych:

  • oznaczyć produkt,
  • zamieścić zdjęcie,
  • napisać posta,
  • zareklamować miejsce.

Nie wystarczy ogólnie wskazać, że influencer zobowiązuje się np. „nagrać filmik”, ponieważ taki filmik może trwać zarówno minutę, jak i dziesięć, do tego może zostać zamieszczony nie w tych mediach społecznościowych, na jakich reklamodawcy najbardziej zależy.

Stąd też najlepiej dołączyć do umowy specyfikację działań reklamowych.

Przykładowe postanowienia do umowy z influencerem

1. Na podstawie Umowy XXX nawiązuje współpracę z Influencerem, w ramach której powierza Influencerowi wykonanie takich działań, jak:

• WWW;
• YYY;
• ZZZ,

zwanych dalej „Działaniami Reklamowymi”, natomiast Influencer zobowiązuje się wykonać Działania Reklamowe zgodnie z Umową, w zamian za wynagrodzenie, o którym mowa w § 3.

2. Szczegółowa specyfikacja Działań Reklamowych, zwana dalej „Specyfikacją”, stanowi Załącznik nr 1.

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy ze sformułowaniem postanowień umowy z influencerem, wyślij wiadomość na adres kancelaria@prakreacja.legal.

Gotowy szablon umowy z influencerem kupisz natomiast od ręki w blogowym sklepie.

3) Wynagrodzenie i sposób jego zapłaty

Nie mniej ważną kwestią pozostaje uregulowanie sprawy wynagrodzenia.

Oczywiście, influencer może podjąć się określonej współpracy bez gratyfikacji albo z gratyfikacją w formie barteru, ale najczęściej kontrakty reklamowe przewidują wynagrodzenie za realizację określonych działań.

Ważne, aby określić, jaka dokładnie kwota przysługuje influencerowi za realizację działań przewidzianych w umowie, a w przypadku, gdy na wynagrodzenie składa się więcej elementów (np. dodatkowy voucher albo inny upominek), należy wyodrębnić składniki tego wynagrodzenia.

Wypada także uregulować, kiedy i jak influencer otrzyma wspomniane wynagrodzenie:

  • jednorazowo,
  • w częściach,
  • z góry,
  • z dołu.

4) Sposób realizacji

Reklamodawca i influencer mogą mieć co najmniej zróżnicowane wyobrażenia na temat tego, w jaki sposób da się zrealizować działania reklamowe (np. w zakresie terminu czy objętości materiałów przygotowanych przez influencera).

Stąd dla zabezpieczenia interesów reklamodawcy warto określić dość dokładnie, w jaki sposób ma przebiegać realizacja umowy.

W przypadku długotrwałej współpracy na pewno nie można zapomnieć o harmonogramie kampanii, ponieważ „obsuwa” ze strony influencera może całkowicie rozłożyć plan pozostałych działań.

Przykładowe postanowienia do umowy z influencerem

1. Influencer jest zobowiązany wykonać Działania Reklamowe w sposób odpowiadający standardom wykonywania działań reklamowych tego rodzaju, adekwatnie do potrzeb XXX, a także zgodnie z ustaloną Specyfikacją.

2. Influencer gwarantuje, że przy wykonywaniu Działań Reklamowych będzie działał zgodnie z prawem oraz dobrymi obyczajami, a ponadto gwarantuje, że wykonanie Działań Reklamowych nie będzie naruszało żadnych praw osób trzecich, w szczególności praw własności intelektualnej, prawa do uczciwej konkurencji, dóbr osobistych itp.

3. XXX jest uprawniony do kontrolowania na każdym etapie sposobu, w jaki Influencer wykonuje Działania Reklamowe — w szczególności poprzez weryfikację efektów podejmowanych Działań Reklamowych. Influencer, na żądanie XXX, jest zobowiązany przedstawić XXX każdy materiał, który zamierza opublikować w ramach Działań Reklamowych, przed publikacją materiału, a w przypadku, gdy XXX zgłosi zastrzeżenia, Influencer jest zobowiązany poprawić dany materiał zgodnie z wytycznymi XXX.

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy ze sformułowaniem postanowień umowy z influencerem, wyślij wiadomość na adres kancelaria@prakreacja.legal.

Gotowy szablon umowy z influencerem kupisz natomiast od ręki w blogowym sklepie.

5) Zatwierdzenie wykonania

Z naszych doświadczeń wynika, że zatwierdzenie wykonania działań reklamowych to jeden z bardziej zapalnych punktów, jeżeli mówimy o influencer marketingu.

W sytuacji, gdy strony na etapie zawierania umowy (często nieformalnie) podchodzą zbyt luźno do kwestii wykonania działań reklamowych, przy rozliczaniu influencera z wykonanych czynności może dojść do pewnego zgrzytu związanego z tym, że influencer jest przekonany o poprawności swoich działań, a reklamodawca już niekoniecznie.

Dlatego warto, aby podmiot zlecający nawiązujący współpracę z influencerem zastrzegł sobie prawo oceny tych działań oraz kryteria, na podstawie których wskazane działania będzie oceniał.

6) Postępowanie reklamacyjne

Branża marketingowa ma to do siebie, że raz przeprowadzoną kampanię trudno powtórzyć czy poprawić, aby post factum odpowiadała potrzebom reklamodawcy.

Jednakże regulowanie postępowania reklamacyjnego w treści umowy z influencerem wcale nie jest takie bez sensu, jak mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka.

Reklamodawca może bowiem zagwarantować sobie np. prawo obniżenia wynagrodzenia, gdy działania reklamowe zostały zrealizowanie niezgodnie z treścią umowy.

W przypadku długotrwałej współpracy przeprowadzenie procedury reklamacyjnej może służyć usunięciu błędów na następnych etapach.

7) „Klauzula obyczajowa”

Biorąc pod uwagę, że influencerzy żyją w wirtualnym ekosystemie, gdzie jedno nieprzemyślane zdanie chlapnięte na Facebooku czy Instagramie może spowodować internetowe tsunami, nie zaszkodzi uregulować w treści kontraktu reklamowego, jakich działań naruszających prawo lub dobre obyczaje influencer powinien unikać.

W przypadku skandalu z influencerem w roli głównej „klauzula obyczajowa” ma za zadanie po pierwsze, ustalić sposób postępowania, po drugie, ułatwić natychmiastowe zakończenie współpracy z taką osobą.

Przykładowe postanowienia do umowy z influencerem

1. Influencer jest zobowiązany powstrzymywać się od zachowań, które mogłyby w jakikolwiek sposób zagrozić renomie XXX, jak również renomie jego działalności — w szczególności doprowadzić do powstania kryzysu wizerunkowego.

2. Przez zachowania, o których mowa w ust. 1, Strony rozumieją w szczególności:

a) nawoływanie do przemocy wobec jakichkolwiek istot żywych, w tym zwierząt, lub pochwalanie takiej przemocy;

b) propagowanie jakiegokolwiek faszystowskiego lub innego totalitarnego ustroju państwa;

c) nawoływanie do nienawiści na tle różnic płciowych, seksualnych, narodowościowych, etnicznych, rasowych, wyznaniowych albo ze względu na bezwyznaniowość, lub pochwalanie takiej nienawiści;

d)znieważanie grupy ludności albo poszczególnej osoby z powodu jej przynależności płciowej, seksualnej, narodowej, etnicznej, rasowej, wyznaniowej albo z powodu jej bezwyznaniowości;

e) zniesławianie lub znieważanie jakiejkolwiek osoby trzeciej;

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy ze sformułowaniem postanowień umowy z influencerem, wyślij wiadomość na adres kancelaria@prakreacja.legal.

Gotowy szablon umowy z influencerem kupisz natomiast od ręki w blogowym sklepie.

8) Prawa związane z wizerunkiem

Wartość reklamowa influencera pozostaje w dość oczywistej relacji z jego rozpoznawalnością oraz liczbą fanów.

Stąd też w umowie o współpracy najczęściej nie da się pominąć kwestii związanych z korzystaniem z wizerunku influencera oraz jego rozpowszechnianiem — przy czym należy pamiętać, że pod pojęciem „wizerunku” może kryć się nie tylko plastyczna podobizna influencera, ale także głos również (wtedy mówimy o „wizerunku audialnym”).

Stąd prawidłowe uregulowanie zasad dotyczących wizerunku może przysparzać nieco trudności.

Nieodpłatnym bonusem do artykułu jest szablon postawień w zakresie korzystania z wizerunku influencera.

Jeżeli jesteś subskrybentem newslettera, bonus powinien być już u ciebie na skrzynce. W przeciwnym wypadku wypełnij poniższy formularz, a na swój adres e-mail otrzymasz link do pobrania prezentu.

Zapisz się na newsletter i otrzymaj szablon postanowień w zakresie korzystania z wizerunku influencera.

Administratorem Twoich danych osobowych będę ja, tj. Wojciech Wawrzak, posługujący się adresem kontakt@wojciechwawrzak.pl. Szczegółowe informacje o przetwarzaniu danych osobowych znajdują się w polityce prywatności. Ponadto, odnajdziesz je w wiadomości potwierdzającej zapis do newslettera.

Jeżeli nie chcesz zapisywać się do newslettera by otrzymać opracowanie, napisz do mnie indywidualnie. 

9) Prawa związane z własnością intelektualną

Działania reklamowe influencera nie raz, nie dwa prowadzą do stworzenia czegoś twórczego:

  • filmu,
  • zdjęcia,
  • tekstu,
  • artystycznego wykonania itp.

Reklamodawca, płacąc influencerowi, może mieć żywotny interes w tym, aby zapewnić sobie prawa do dalszego wykorzystywania tego typu wytworów w swojej działalności.

W tym celu bez wątpienia musi uregulować w kontrakcie reklamowym sprawy związane z własnością intelektualną, np. przeniesienie praw autorskich lub praw pokrewnych, udzielenie licencji i tak dalej.

10) Zasady dotyczące działalności konkurencyjnej

Skoro siłą influencera jest jego rozpoznawalność oraz zdolność wywierania wpływu na odbiorców, to byłoby dobrze, gdyby nie współpracował on z konkurentami reklamodawcy przynajmniej przez jakiś czas.

Dlatego aby zabezpieczyć się przed taką ewentualnością, trzeba pamiętać o klauzuli zakazującej współpracy z konkurencją, która uniemożliwi influencerowi flirt z innymi podmiotami z tej samej branży, co reklamodawca.

Przykładowe postanowienia do umowy z influencerem

1. Influencer zobowiązuje się, że w okresie trwania Umowy, a także w okresie XYZ (słownie: XYZ) miesięcy od dnia wygaśnięcia lub rozwiązania Umowy, jak również odstąpienia od niej, pośrednio lub bezpośrednio, nie podejmie współpracy reklamowej z podmiotami konkurencyjnymi w stosunku do XXX, tj. podmiotami, które działają w branży XYZ i zajmują się XYZ

2. W przypadku naruszenia postanowień niniejszego paragrafu Influencer jest zobowiązany do zapłaty na rzecz XXX kary umownej w wysokości XYZ zł (słownie: XYZ złotych 00/100) za każde naruszenie.

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy ze sformułowaniem postanowień umowy z influencerem, wyślij wiadomość na adres kancelaria@prakreacja.legal.

Gotowy szablon umowy z influencerem kupisz natomiast od ręki w blogowym sklepie.

11) Zasady poufności

Niektóre umowy lubią ciszę i dyskrecję dużo bardziej niż inne, a do takich bez wątpienia zalicza się umowa o współpracy z influencerem.

W przypadku kontraktów reklamowych często żadna ze stron nie ma interesu w tym, aby ujawniać mniej lub bardziej publicznie warunki, na jakich jest realizowana dana kampania marketingowa.

Dlatego klauzule poufności są jak najbardziej na miejscu w takich przypadkach.

12) Przetwarzanie danych osobowych

W świecie rządzonym przez RODO pominięcie kwestii ochrony danych osobowych to gruby nietakt 😉

Influencer, nawet gdy prowadzi działalność za pomocą jakiejkolwiek spółki prawa handlowego (np. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością), to w dalszym ciągu jest osobą fizyczną, której dane osobowe trafiają do reklamodawcy i ewentualnie agencji marketingowej.

Dlatego przy okazji zawierania umowy o współpracy trzeba przekazać influencerowi informacje o zasadach przetwarzania jego danych osobowych przez te podmioty.

Przykładowe postanowienia do umowy z influencerem

1. Informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych Influencera zostały opisane w Klauzuli informacyjnej.

2. Jeżeli Influencer korzysta z danych osobowych należących do osób trzecich, jest zobowiązany zapewnić, aby użycie tych danych osobowych nastąpiło zgodnie z prawem.

3. W przypadku, gdy Influencer bezprawnie korzysta z danych osobowych należących do osób trzecich, i z tego powodu XXX poniesie jakąkolwiek odpowiedzialność (cywilną, administracyjną), Influencer może zostać zobowiązany do naprawienia XXX szkody tym wywołanej — na zasadach ogólnych prawa.

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy ze sformułowaniem postanowień umowy z influencerem, wyślij wiadomość na adres kancelaria@prakreacja.legal.

Gotowy szablon umowy z influencerem kupisz natomiast od ręki w blogowym sklepie.

13) Zasady odpowiedzialności

Nie wiadomo dlaczego, ale w wielu umowach konsekwentnie pomija się kwestię odpowiedzialności stron umowy za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, poprzestając na tym, co stanowi Kodeks cywilny.

W mojej ocenie to gruby błąd, ponieważ w ramach konkretnego kontraktu odpowiedzialność da się ukształtować na tak wiele sposobów, że co niektórzy mogą dostać zawrotów głowy.

W granicach wyznaczonych przez przepisy można odpowiedzialność:

  • wyłączać,
  • ograniczać,
  • rozszerzać.

Można regulować kwestię rękojmi za wady fizyczne lub prawne.

Można przerzucać odpowiedzialność za roszczenia osób trzecich na drugą stronę umowy.

Można wreszcie naszpikować umowę karami umownymi lub świadczeniami (karami) gwarancyjnymi.

14) Czas trwania umowy

W jednym przypadku współpraca z influencerem będzie miała charakter incydentalny, jednorazowy, w innym natomiast może trwać wiele miesięcy, a nawet lat.

W związku z powyższym okres trwania umowy będzie różnił się w zależności od tego, na co strony kontraktu się umówiły.

Trzeba go jednak wskazać na tyle precyzyjnie, aby ani influencer, ani reklamodawca nie miał wątpliwości, jak długo będą współpracować.

15) Zasady zakończenia współpracy

Każdy reklamodawca życzyłby sobie, aby współpraca z influencerem przebiegała szczęśliwie i bezproblemowo, a pieniądze wyłożone na tę formę marketingu zwróciły się z nawiązką.

Niestety, w praktyce bywa tak, że z influencerem trzeba rozstać się znacznie wcześniej, przed zakończeniem współpracy zgodnie z planem.

Przyczyny rozstań zdarzają się różne, jednak w każdym przypadku należy dysponować bezpiecznym „wyjściem ewakuacyjnym”, aby nie utknąć na wiele lat w sądzie, spierając się z influencerem o to, czy umowa została rozwiązana prawidłowo (i czy reklamodawca powinien wypłacić wynagrodzenie, oczywiście).

Przykładowe postanowienia do umowy z influencerem

XXX może rozwiązać Umowę ze skutkiem natychmiastowym, z przyczyn leżących po stronie Influencera, gdy:

a) Influencer nie rozpoczyna realizacji Działań Reklamowych w ustalonym terminie lub przerwał realizację Działań Reklamowych o więcej niż XYZ (słownie: XYZ) dni;

b) wykonanie Działań Reklamowych z opóźnieniem spowoduje utratę znaczenia Działań Reklamowych dla XXX;

c) Influencer wykonał lub wykonywał Działania Reklamowe niezgodnie z Umową, w szczególności niezgodnie ze Specyfikacją, w tym nie uwzględniając zastrzeżeń XXX dotyczących sposobu wykonywania Działań Reklamowych;

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy ze sformułowaniem postanowień umowy z influencerem, wyślij wiadomość na adres kancelaria@prakreacja.legal.

Gotowy szablon umowy z influencerem kupisz natomiast od ręki w blogowym sklepie.

Umowa z influencerem – podsumowanie

Powyższy katalog z całą pewnością nie jest wyczerpującą listą problemów, z jakimi można się mierzyć przy sporządzaniu umowy z influencerem.

Mam nadzieję jednak, że rzucił nieco światła na kwestie, o których należy pamiętać, podejmując się tego typu współpracy.

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej pomocy przy umowie z influencerem, napisz na kancelaria@prakreacja.legal.

Szablon umowy z influencerem

Jeżeli szukasz gotowego i szybkiego rozwiązania, sprawdź szablon umowy z influencerem.

Umowa z influencerem - szablon

Szablon jest w pełni edytowalny i zawiera komentarze do najważniejszych postawień, które pomogą ci zrozumieć kluczowe kwestie.

BONUS: korzystanie z wizerunku influencera

Nieodpłatnym bonusem do artykułu jest szablon postawień w zakresie korzystania z wizerunku influencera.

Jeżeli jesteś subskrybentem newslettera, bonus powinien być już u ciebie na skrzynce. W przeciwnym wypadku wypełnij poniższy formularz, a na swój adres e-mail otrzymasz link do pobrania prezentu.

Zapisz się na newsletter i otrzymaj szablon postanowień w zakresie korzystania z wizerunku influencera.

Administratorem Twoich danych osobowych będę ja, tj. Wojciech Wawrzak, posługujący się adresem kontakt@wojciechwawrzak.pl. Szczegółowe informacje o przetwarzaniu danych osobowych znajdują się w polityce prywatności. Ponadto, odnajdziesz je w wiadomości potwierdzającej zapis do newslettera.

Jeżeli nie chcesz zapisywać się do newslettera by otrzymać opracowanie, napisz do mnie indywidualnie. 

Blog wykorzystuje pliki cookies w celu prawidłowego jego działania, korzystania z narzędzi analitycznych (Google Analytics), marketingowych (Facebook Custom Audiences), wtyczek społecznościowych (Facebook, LinkedIN, Twitter), systemu komentarzy (Disqus), odtwarzacza wideo (YouTube) oraz odtwarzacza podcastów (SoundCloud). Szczegóły znajdziesz w polityce prywatności. Jeżeli wyrażasz zgodę na wykorzystywanie plików cookies, kliknij w przycisk "Rozumiem i akceptuję". Jeżeli chcesz edytować ustawienia plików cookies, kliknij w przycisk "Ustawienia".
Ustawienia Rozumiem i akceptuję